Wat is dan oecumene ?

Oikumenè is een Grieks woord en betekent: de hele bewoonde wereld.

Het werd in de eerste eeuwen gebruikt om de vergaderingen van alle kerken aan te duiden: de oecumenische concilies. De beslissingen van de eerste 7 concilies zijn nog altijd de basis van alle christelijke kerken .

Toen kwam in Europa de breuk tussen de kerk van het Westen (Katholiek) en die van het Oosten (Orthodox) in 1054 . Daarna, in de 16 de eeuw, een breuk in de Westerse Kerk, tussen de kerk onder Rome (de RK kerk) en de Reformatorische of Protestantse kerken en de Anglicaanse kerk .

Eind 19de eeuw zochten de vele Protestantse kerken en de Anglicaanse kerk toenadering tot elkaar, met name in de jeugd- en studentenbeweging en op het missieveld in de toen nog koloniale gebieden. Dit was de start van de oecumenische beweging. Doel is de geloofwaardigheid van het christelijk geloof, ook op kerkelijke vlak . Centraal staat de wens uit het gebed van Christus: “opdat zij allen één zijn”

Zij hebben zich verenigd in de Wereldraad van Kerken (hoofdbureau in Genève sinds 1948) ( de Orthodoxe Kerken zijn toegetreden in 1961) Nu zijn zo’n 300 kerken van over de hele wereld lid.

In de jaren 1960, tijdens en na het Tweede Vaticaans Concilie van de RK kerk (1961 –1966) , door Paus Johannes XXIII een oecumenisch concilie genoemd, hoopten de kerken op een totale ommezwaai. Er kwamen gesprekken, enkele overeenkomsten zoals het erkennen van Heilige Doop ontvangen in een andere kerk en ook gezamelijke vieringen. Sindsdien wordt het woord ‘oecumene’ vooral gebruikt voor de relaties tussen de RK kerk en de andere kerken. Maar voor een volledige wederzijdse erkenning zou de paus zijn machtsaanspraken moeten laten varen en de andere kerken als volwaardige partnerkerken moeten erkennen, wat tot op heden niet het geval is.

Alle kerken belijden de Apostolische Geloofsbelijdenis of de Twaalf Artikels van het geloof , waarvan er één luidt: “Ik geloof één heilige katholieke (= algemene ) kerk” . Dat blijft het doel van de oecumene.